గ్రేటర్ హైదరాబాద్లో నవంబర్ ప్రారంభంలోనే తాగునీటి ఎద్దడి తీవ్ర రూపం దాలుస్తోంది. సాధారణంగా వేసవిలో కనిపించే నీటి ఎద్దడి దృశ్యాలు, ఈసారి చలికాలం ఆరంభంలోనే నగరవాసులను ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి. ఈ ఏడాది ఎల్నినో (El Niño) ప్రతికూల ప్రభావంతో ఆశించిన స్థాయిలో వర్షాలు కురవకపోవడమే ఈ పరిస్థితికి ప్రధాన కారణం. వర్షాభావం వల్ల నగర పరిధిలోని భూగర్భ జలాలు వేగంగా పడిపోయాయి. పర్యవసానంగా నగరవ్యాప్తంగా బోర్లలో నీళ్లు అడుగంటిపోతున్నాయి.
గ్రేటర్ వాసులు తాగునీరు, రోజువారీ అవసరాల కోసం సంపూర్ణంగా వాటర్ ట్యాంకర్లపైనే ఆధారపడాల్సి వస్తోంది. హైదరాబాద్ నగరానికి ప్రధాన నీటి వనరులైన జలాశయాలు ఖాళీ అవుతుండటం పరిస్థితి తీవ్రతకు అద్దం పడుతోంది. ఒక్క శ్రీపాద ఎల్లంపల్లి ప్రాజెక్టు మినహా మిగిలిన ప్రధాన జలాశయాలన్నీ వెలవెలబోతున్నాయి. సింగూరు ప్రాజెక్టులో ప్రస్తుతం కేవలం 3 టీఎంసీల మేరకే నీరు మిగిలి డెడ్ స్టోరేజీకి చేరవ కాగా, మంజీరా జలాశయంలోనూ నీటి నిల్వలు అడుగంటాయి.
నల్లాల ద్వారా జలమండలి అందిస్తున్న ఉచిత, శుద్ధి చేసిన నీటి సరఫరా నగర అవసరాలకు ఏమాత్రం సరిపోవడం లేదు. ఫలితంగా అక్టోబర్ నెలలోనే జలమండలికి ఏకంగా 2.2లక్షల వాటర్ ట్యాంకర్ల బుకింగ్లు నమోదయ్యాయి. గతేడాది అక్టోబర్లో నమోదైన 87 వేల బుకింగ్లతో పోలిస్తే ఇది దాదాపు మూడు రెట్లు పెరగడం గమనార్హం. ప్రస్తుతం ప్రతిరోజూ సగటున 7 వేలకు పైగా వాటర్ ట్యాంకర్లను నగరవాసులు బుక్ చేసుకుంటున్నారు.
జల గండం నుంచి గ్రేటర్ నగరాన్ని గట్టెక్కించేందుకు హైదరాబాద్ మహానగర తాగునీటి సరఫరా, మురుగునీటి పారుదల మండలి (HMWSSB) సమగ్ర చర్యలు చేపట్టింది. తాగునీటిని అనవసరంగా వృథా చేసే వారికి నోటీసులు, పివోఎస్లతో భారీ జరిమానాలు విధిస్తుండగా, ఫిర్యాదుల కోసం ప్రత్యేక యాప్ను రంగంలోకి దించింది. అంతేకాకుండా, వ్యర్థ జలాల శుద్ధి కేంద్రాల (STP) నుంచి లభించే నీటిని గృహేతర, నిర్మాణ రంగాలు, పార్కులు, మొక్కలకు పట్టడానికి వినియోగించేలా 'గ్రీన్ ట్యాంకర్ల' వ్యవస్థను విస్తరించింది.
మరోవైపు హైడ్రా (HYDRAA) సైతం అక్రమ బోర్ల తోడకంపై ఆంక్షలు విధించడంతో పాటు, ప్రైవేట్ ట్యాంకర్లు ఔటర్ రింగ్ రోడ్డు (ORR) వెలుపలి వనరుల నుంచే నీటిని తెచ్చి విక్రయించాలని స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేసింది. అయినప్పటికీ, నవంబర్ నెలలోనే పరిస్థితి ఇంతటి క్లిష్టంగా మారితే రాబోయే వేసవి నాటికి నగరంలో తాగునీటి ఎద్దడి మరింత తీవ్ర రూపం దాల్చే ప్రమాదముందని నగరవాసులు తీవ్ర ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. వర్షపు నీటి పునరుజ్జీవన గుంతలు (Rainwater Harvesting Pits) పునరుద్ధరించడం, నీటి వినియోగంలో తీవ్రమైన క్రమశిక్షణ పాటించడం ద్వారానైనా ఈ గండం నుంచి కొంత ఉపశమనం పొందవచ్చని పర్యావరణ నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.


