Janwada Soil Mafia: జన్వాడ గ్రామంలో జరుగుతున్నట్లు ఆరోపణలు వస్తున్న భారీ మట్టి తవ్వకాలు ఇప్పుడు ఉస్మాన్ సాగర్ భద్రత, ప్రభుత్వ శాఖల పర్యవేక్షణ, రాజకీయ పలుకుబడిపై తీవ్రమైన ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతున్నాయి. స్థానికుల ఆరోపణల ప్రకారం ఏకంగా 10 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో దాదాపు 15 అడుగుల లోతు వరకు తవ్వకాలు జరుగుతున్నాయి. భారీ యంత్రాలతో మట్టిని తవ్వి, పెద్ద సంఖ్యలో టిప్పర్ల ద్వారా తరలిస్తున్నారని చెబుతున్నారు.
10 ఎకరాలు.. 15 అడుగుల లోతు.. ఇంత పెద్ద తవ్వకం ఎలా?
ఒకటి రెండు గుంటలు కాదు.. ఏకంగా పది ఎకరాల విస్తీర్ణంలో తవ్వకాలు జరుగుతున్నాయన్న ఆరోపణలు వస్తున్నాయి. అంతేకాదు 15 అడుగుల వరకు లోతుగా తవ్వుతున్నారని స్థానికులు చెబుతున్నారు.
ఇంత భారీ స్థాయిలో భూమి స్వరూపమే మారిపోతుంటే రెవెన్యూ శాఖకు సమాచారం లేదా?
భూమి సర్వే, హద్దులు, భూమి స్వరూపం, తవ్వకాలకు అనుమతులపై అధికారులు తనిఖీ చేశారా? అన్నది ఇప్పుడు కీలక ప్రశ్న.
పట్టపగలే టిప్పర్లు.. అధికారుల నిఘా ఎక్కడ?
భారీ యంత్రాలు, టిప్పర్లతో మట్టి తరలింపు జరుగుతున్నట్లు స్థానికులు చెబుతున్నారు. ఈ కార్యకలాపాలు రాత్రికి రాత్రి జరిగేవి కావు. రోజూ వాహనాలు తిరుగుతూ మట్టి తరలిస్తుంటే రెవెన్యూ, మైన్స్ అండ్ జియాలజీ అధికారులు కనీసం క్షేత్రస్థాయి తనిఖీ చేశారా? అన్న ప్రశ్న తలెత్తుతోంది.
HMWS&SB బాధ్యత ఏమిటి?
ఉస్మాన్ సాగర్ హైదరాబాద్‌కు అత్యంత కీలకమైన తాగునీటి వనరు. జలాశయం, దాని పరిధి, నీటి వనరుల రక్షణకు సంబంధించిన అంశాల్లో HMWS&SB పాత్ర అత్యంత కీలకం. అలాంటి ప్రాంతంలో భారీగా తవ్వకాలు జరుగుతున్నాయన్న ఆరోపణలు వచ్చినప్పుడు అధికారులు స్పందించాలి.
తవ్వకాల వల్ల జలాశయానికి ఏమైనా ప్రభావం ఉంటుందా? నీటి నిల్వ, ప్రవాహ మార్గాలు, క్యాచ్‌మెంట్ ప్రాంతంపై ప్రభావం ఉందా? అధికారులు ఎప్పుడైనా పరిశీలించారా? ప్రజలకు సమాధానం కావాలి.
ఇరిగేషన్ శాఖ ఏం చేస్తోంది?
ఉస్మాన్ సాగర్ జలాశయ పరిధికి సంబంధించి ఇరిగేషన్ శాఖ కూడా కీలక బాధ్యత కలిగి ఉంటుంది.
జలాశయానికి ఎంత దూరంలో తవ్వకాలు జరుగుతున్నాయి?
ఎంత లోతు వరకు తవ్వుతున్నారు?
తవ్వకాల వల్ల జలాశయ భద్రతకు ఏమైనా ముప్పు ఉందా?
ఇరిగేషన్ అధికారులు క్షేత్రస్థాయిలో పరిశీలించి స్పష్టత ఇవ్వాల్సిన అవసరం ఉంది.
డీసిల్టింగ్ పేరుతో మట్టి మాఫియా?
ఇప్పుడు అసలు అనుమానం ఇదే. ఇది అధికారిక డీసిల్టింగ్ పనులైతే, వాటికి సంబంధించిన అనుమతులు, వర్క్ ఆర్డర్, తవ్వాల్సిన ప్రాంతం, తవ్వాల్సిన పరిమాణం, మట్టి తరలింపునకు సంబంధించిన వివరాలు ఉండాలి.
అనుమతించిన పరిమితికి మించి తవ్వుతున్నారా? డీసిల్టింగ్ పేరుతో భారీగా మట్టి బయటకు తరలిస్తున్నారా? ఇది తేల్చాల్సిన బాధ్యత అధికారులదే.
చట్టాలు ఏం చెబుతున్నాయి?
అనుమతులు లేకుండా మైనింగ్ లేదా ఖనిజాల తవ్వకం, రవాణా జరిగితే Mines and Minerals (Development and Regulation) Act, 1957 కింద చర్యలకు అవకాశం ఉంటుంది. అదే విధంగా తెలంగాణలో నీటి వనరులు, చెరువులు, భూగర్భ జలాలు, ఇసుక తవ్వకాల నియంత్రణకు Telangana Water, Land and Trees Act-WALTA, 2002, సంబంధిత నిబంధనలు వర్తిస్తాయి. కాబట్టి ‘మట్టి మాత్రమే కదా’ అంటూ భారీ తవ్వకాలను నిర్లక్ష్యం చేయడానికి వీల్లేదు.
రాజకీయ పలుకుబడి ఉందా?
స్థానికులు మాత్రం ఈ వ్యవహారం వెనుక ఓ బడా నేత పలుకుబడి ఉందని, అధికారులను ప్రభావితం చేస్తున్నారని ఆరోపిస్తున్నారు. ఇది తీవ్రమైన ఆరోపణ. అధికారులు దీనిపై విచారణ జరిపి నిజానిజాలు తేల్చాలి. ఆరోపణలు తప్పయితే అధికారులు స్పష్టత ఇవ్వాలి. నిజమైతే బాధ్యులపై చర్యలు తీసుకోవాలి.
మూడు శాఖలు.. ఒకే ప్రశ్న
రెవెన్యూ శాఖ: భూమి, అనుమతులు, తవ్వకాలపై తనిఖీ చేశారా?
HMWS&SB: ఉస్మాన్ సాగర్ రక్షణపై ఎలాంటి చర్యలు తీసుకున్నారు?
ఇరిగేషన్ శాఖ: జలాశయ పరిధిలో తవ్వకాలపై పరిశీలన చేశారా?
ఈ మూడు శాఖలు కలిసి జాయింట్ ఇన్‌స్పెక్షన్ నిర్వహిస్తే అసలు విషయం బయటపడే అవకాశం ఉంది.
ఎంత మట్టి తవ్వారు? ఎక్కడికి తరలించారు?
అధికారులు కేవలం తవ్వకాలు జరుగుతున్నాయా లేదా అని చూడటం సరిపోదు.
10 ఎకరాల్లో ఎంత పరిమాణంలో మట్టి తొలగించారు?
ఎన్ని టిప్పర్ల ద్వారా తరలించారు?
ఎక్కడికి తరలించారు?
రవాణాకు అనుమతులు ఉన్నాయా?
రాయల్టీ/సీనరేజ్ చెల్లించారా?
ఈ లెక్కలన్నీ బయటకు రావాలి.
ఉస్మాన్ సాగర్ భవిష్యత్తు ముఖ్యం
ఒక జలాశయం చుట్టూ విచ్చలవిడిగా తవ్వకాలు కొనసాగితే భూభాగ స్వరూపం, నీటి ప్రవాహాలు, భూగర్భ జలాలు, పర్యావరణంపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే జన్వాడలోని ఈ వ్యవహారాన్ని సాధారణ మట్టి తవ్వకాలుగా కాకుండా జలవనరుల రక్షణ కోణంలో చూడాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఇప్పుడు ప్రభుత్వం ముందున్న ప్రశ్న..
అనుమతులు ఉంటే బయటపెట్టాలి.
అనుమతులు లేకపోతే తక్షణమే ఆపాలి.
నిబంధనలు ఉల్లంఘిస్తే కేసులు పెట్టాలి.
అధికారుల నిర్లక్ష్యం ఉంటే బాధ్యులపై చర్యలు తీసుకోవాలి.
జన్వాడలో జరుగుతున్నట్లు ఆరోపణలు వస్తున్న తవ్వకాలపై సమగ్ర విచారణ జరిపి వాస్తవాలను ప్రజల ముందుంచాల్సిన బాధ్యత రెవెన్యూ, HMWS&SB, ఇరిగేషన్, మైన్స్ అండ్ జియాలజీ శాఖలపై ఉంది.
ఉస్మాన్ సాగర్ ప్రజల తాగునీటి భద్రతకు సంబంధించిన జలవనరు. దాని చుట్టూ తవ్వుతున్నది మట్టినా.. లేక భవిష్యత్తు నీటి భద్రతకు గోతులు తీస్తున్నారా? ఈ ప్రశ్నకు ప్రభుత్వం సమాధానం చెప్పాల్సిందే.
