కేంద్రం రూపొందించిన ప్రశ్నావళిలో ఏముంది?
కులాల జాబితా ముందే ఇవ్వకపోతే వ‌చ్చే సమస్యలేంటి?
తెలంగాణ కులగణనలో ఏ విధానం అనుసరించారు?
కులగణనపై తెలంగాణ మోడ‌ల్‌నే ఎంచుకున్న కేంద్రం
దేశవ్యాప్తంగా కులగణనపై చర్చ జరుగుతున్న వేళ కేంద్రం కీలక అడుగు వేసింది. 2027 జనాభా లెక్కల రెండో దశ కోసం 40 ప్రశ్నలతో కూడిన ప్రశ్నావళిని కేంద్రం నోటిఫై చేసింది. ఇందులో కులానికి సంబంధించిన వివరాలను కూడా నమోదు చేయనున్నారు. స్వాతంత్రం తర్వాత జనాభా లెక్కల్లో కుల వివరాల సేకరణకు ఇది కీలకమైన మార్పుగా భావిస్తున్నారు.
ఇక్కడే మరో ఆసక్తికరమైన అంశం తెరపైకి వచ్చింది. కేంద్రం కుల వివరాలను ఎలా సేకరించబోతోందన్నదానిపై కాంగ్రెస్‌ అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది. ముందుగా రాష్ట్రాల వారీగా కులాల జాబితా సిద్ధం చేసి తీసుకెళ్లకుండా వివరాలను నమోదు చేయడం వల్ల గందరగోళం ఏర్పడే అవకాశం ఉందని కాంగ్రెస్‌ వాదిస్తోంది. అంతేకాదు.. ప్రశ్నావళి రూపకల్పనలో రాజకీయ పార్టీలతో తగినంత సంప్రదింపులు జరగలేదని కూడా ఆరోపించింది.
తెలంగాణ మోడల్ను ఫాలో కండి...
ఇదే సమయంలో కాంగ్రెస్‌ తెలంగాణలో నిర్వహించిన కుల, సామాజిక-ఆర్థిక సర్వేను ఉదాహరణగా చూపిస్తోంది. కుల వివరాలను ఎలా సేకరించాలి? ప్రశ్నావళిని ఎలా రూపొందించాలి? ప్రజల నుంచి సమాచారం ఎలా తీసుకోవాలి? అనే అంశాల్లో తెలంగాణ విధానాన్ని కేంద్రం పరిశీలించాలని కాంగ్రెస్‌ కోరుతోంది.
అంటే.. ఇప్పుడు కులగణన అనేది కేవలం జనాభా లెక్కల వ్యవహారం కాదు. భవిష్యత్‌ విధానాలు, సంక్షేమ పథకాలు, సామాజిక ప్రాతినిధ్యం, రిజర్వేషన్లు వంటి అనేక అంశాలకు ఈ డేటా కీలకంగా మారే అవకాశం ఉంది.
కులాల వారీగా దేశ జనాభా ఎంత? ఏ సామాజిక వర్గం ఎంత సంఖ్యలో ఉంది? వారి విద్య, ఉపాధి, ఆర్థిక పరిస్థితి ఎలా ఉంది? అనే ప్రశ్నలకు మరింత స్పష్టమైన డేటా అందుబాటులోకి వస్తే.. ప్రభుత్వ విధానాల రూపకల్పనపై దాని ప్రభావం ఉండొచ్చు.
అందుకే కుల వివరాల సేకరణ విధానం ఇప్పుడు రాజకీయంగా కూడా కీలకంగా మారింది. ఎలాంటి ప్రశ్నలు అడుగుతారు? సమాధానాలను ఎలా నమోదు చేస్తారు? ఒకే కులానికి వివిధ ప్రాంతాల్లో ఉన్న పేర్లను ఎలా పరిగణిస్తారు? వంటి అంశాలు డేటా నాణ్యతను నిర్ణ‌యించే అవ‌కాశ‌ముంది.
తెలంగాణ ఇప్పటికే కుల, సామాజిక-ఆర్థిక సర్వే నిర్వహించిన రాష్ట్రంగా ఉండటంతో.. ఇప్పుడు జాతీయ స్థాయిలో ఈ రాష్ట్ర విధానం మరోసారి చర్చకు వస్తోంది. కాంగ్రెస్‌ అయితే తెలంగాణ మోడల్ను కేంద్రం పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని స్పష్టంగా చెబుతోంది.
మరోవైపు కేంద్రం ప్రకటించిన 40 ప్రశ్నల్లో కులంతో పాటు ఎస్సీ, ఎస్టీ స్థితి, డిజిటల్‌ లిటరసీ వంటి అంశాలు కూడా ఉన్నాయి. జనాభా లెక్కల ప్రక్రియలో మరిన్ని సామాజిక, ఆర్థిక వివరాలు నమోదు చేయడానికి ఈసారి విస్తృతమైన డేటా సేకరణకు ప్రాధాన్యం ఇచ్చినట్లు కనిపిస్తోంది.
అందుకే ఇప్పుడు అసలు ప్రశ్న ఒక్కటే కాదు.. దేశంలో కులాల లెక్క తేలితే.. ఆ లెక్కల ఆధారంగా ప్రభుత్వ విధానాలు ఎంతవరకు మారతాయి? రిజర్వేషన్లపై ఎలాంటి ప్రభావం ఉంటుంది? తెలంగాణ మోడల్‌ జాతీయ స్థాయిలో నిజంగానే రోల్‌ మోడల్‌ అవుతుందా? అనేది కీలకంగా మారింది.
కులగణన ప్రక్రియ ముందుకు వెళ్లే కొద్దీ.. ఈ ప్రశ్నలపై రాజకీయ చర్చ మరింత వేడెక్కే అవకాశం ఉంది.
అంటే.. ఇది కేవలం జనాభా లెక్క కాదు. భవిష్యత్‌ రాజకీయాలు, సంక్షేమ విధానాలు, సామాజిక సమీకరణాలపై ప్రభావం చూపించే డేటా యుద్ధానికి ఇది ఆరంభం కావచ్చు.
