గాంధీ జయంతి (అక్టోబర్ 2) సమీపిస్తున్న వేళ దేశవ్యాప్తంగా మొబైల్ వినియోగదారులను ఆశ్చర్యానికి గురిచేస్తూ ఓ కొత్త రకం సైబర్ ముప్పు ముంచుకొచ్చింది. ప్రజల ఫోన్లకు వచ్చే తెలియని కాల్స్ కాలర్ ఐడీలో ఉన్నట్టుండి 'మహాత్మా గాంధీ' అని పేరు కనిపిస్తుండటంతో పలువురు తీవ్ర అయోమయానికి గురవుతున్నారు. అయితే ఇదే క్యూరియాసిటీని ఆసరాగా చేసుకుని సైబర్ నేరగాళ్లు పన్నిన కొత్త రకం వాయిస్ ఫిషింగ్ ('విషింగ్') మోసమని, వినియోగదారులు అత్యంత అప్రమత్తంగా ఉండాలని భద్రతా నిపుణులు స్పష్టం చేశారు.
ట్రూకాలర్ వంటి కాలర్ ఐడెంటిఫికేషన్ యాప్‌లు క్రౌడ్ సోర్సింగ్ ఆధారంగా పనిచేస్తాయి. ఎక్కువ మంది వినియోగదారులు ఒక ప్రత్యేక నంబర్‌ను ఏ పేరుతో సేవ్ చేసుకుంటారో, అదే పేరును యాప్ ఇతరులకు ప్రదర్శిస్తుంది. సైబర్ కేటుగాళ్లు తమ నంబర్లను కావాలనే 'మహాత్మా గాంధీ' లేదా ఇతర ప్రముఖుల పేర్లతో విరివిగా సేవ్ చేయించి, టెక్నాలజీ లొసుగులను వాడుకుంటున్నారు. కాలర్ ఐడీలో ప్రముఖుల పేర్లు కనిపించగానే ప్రజలు కుతూహలంతో కాల్ ఎత్తుతారని, అలా వారిని మాటల్లో దించి మోసపూరిత వలలోకి లాగుతున్నారని హెచ్చరిస్తున్నారు.
ఈ తరహా 'విషింగ్' కాల్స్ ఎత్తిన వెంటనే అవతలి వ్యక్తులు బ్యాంకింగ్ కేవైసీ అప్‌డేట్, పెండింగ్ విద్యుత్ బిల్లులు, అకౌంట్ బ్లాకింగ్ లేదా ఏదైనా లక్కీ డ్రా బహుమతి గెలుచుకున్నారంటూ అత్యవసర పరిస్థితిని సృష్టిస్తారు. భయపడిన లేదా అత్యాశకు లోనైన పౌరుల నుంచి ఓటీపీ (OTP), పిన్, పాస్‌వర్డ్‌లతో పాటు సీవీవీ వంటి రహస్య బ్యాంకింగ్ వివరాలను సేకరించి నిమిషాల్లో ఖాతాలను ఖాళీ చేస్తున్నారు. పండుగలు, జాతీయ దినోత్సవాల సమయంలో వినియోగదారుల మానసిక స్థితిని ఆసరాగా చేసుకుని ఈ నెట్‌వర్క్ నడుస్తోందని అధికారులు వివరించారు.
ఈ మోసాల బారిన పడకుండా ఉండటానికి గుర్తుతెలియని నంబర్ల నుంచి ఎంతటి ప్రముఖుల పేర్లతో కాల్స్ వచ్చినా నమ్మవద్దని సైబర్ నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. బ్యాంకులు లేదా ఏ ప్రభుత్వ సంస్థలు ఫోన్లలో ఓటీపీలు, పిన్ నంబర్లు అడగరని గుర్తుంచుకోవాలి. అనుమానాస్పద కాల్స్ వస్తే వెంటనే కట్ చేసి నంబర్‌ను బ్లాక్ చేయాలని, మోసపోయినట్లు గుర్తిస్తే తక్షణమే జాతీయ సైబర్ క్రైమ్ హెల్ప్‌లైన్ నంబర్ 1930 లేదా అధికారిక వెబ్‌సైట్ (cybercrime.gov.in) ద్వారా ఫిర్యాదు చేయాలని కోరారు.
