హైదరాబాద్‌లో నీటి కష్టాలు
వచ్చే ఎండాకాలం ఎలా గడుస్తుంది?
తాగునీటి కష్టాలు తప్పవా?
హైదరాబాద్‌లో భూగర్భ జలాలపై పెరుగుతున్న ఒత్తిడి..
మేల్కొనకపోతే భవిష్యత్తులో నీటి కోసం యుద్ధాలే
మీరు హైదరాబాద్ లో ఉంటున్నారా..? అయితే ఈ విషయం తప్పక తెలుసుకోవాలి. ఇప్పటివరకు మీ ఇంట్లో బోరు నుంచి నీళ్లు వస్తున్నాయని ధీమాగా ఉన్నారా? రేపు కూడా అలాగే ఉంటుందన్న గ్యారంటీ లేదు. నీటి కోసం ట్యాంకర్ల చుట్టూ తిరగాల్సి వస్తే? రోజువారీ అవసరాలకు కూడా నీటిని కొనుక్కోవాల్సి వస్తే? పరిస్థితి ఎలా ఉంటుందో ఒక్కసారి ఆలోచించండి.
హైదరాబాద్‌లో భూగర్భ జలాల పరిస్థితిపై సోషల్ మీడియాలో చక్కర్లు కొడుతున్న ఒక మ్యాప్ ఇప్పుడు ఆందోళన కలిగిస్తోంది. నగరంలోని పలు ప్రాంతాల్లో భూమి అడుగున ఉన్న నీటిని అవసరానికి మించి తోడేస్తున్నారని, మరికొన్ని ప్రాంతాల్లో నీటి లభ్యతపై తీవ్ర ఒత్తిడి ఉందని ఈ మ్యాప్ సూచిస్తోంది.
అంటే.. భూమిలోకి చేరుతున్న నీటి కంటే బయటకు తోడేస్తున్న నీరే ఎక్కువ. దీంతో భూగర్భ జలాలు క్రమంగా తగ్గిపోతాయి. ఒకసారి నీటిమట్టం పడిపోయిందంటే మళ్లీ పాత స్థాయికి రావడానికి చాలా సమయం పట్టొచ్చు. ఇదే ఇప్పుడు హైదరాబాద్ ముందున్న అసలు సమస్య.
ఆ 8 ప్రాంతాల్లో పరిస్థితి ఏంటి?
అంబర్‌పేట, అమీర్‌పేట, అసిఫ్‌నగర్, చార్మినార్, గోల్కొండ, హిమాయత్‌నగర్, ఖైరతాబాద్, సైదాబాద్ ప్రాంతాల్లో భూమి అడుగున ఉన్న నీటిని ఎక్కువగా వాడుతున్నట్లు తేలింది. మరోవైపు సికింద్రాబాద్, షేక్‌పేట, ముషీరాబాద్, నాంపల్లి, మారేడ్‌పల్లి, బహదూర్‌పురా, బండ్లగూడ ప్రాంతాల్లోనూ భూగర్భ జలాల పరిస్థితిపై ఒత్తిడి ఉన్నట్లు అధికారులు చెబుతున్నారు.
వర్షాలు తగ్గితే.. బోర్లలో నీళ్లు ఎలా వస్తాయి?
వర్షాలు లేకపోతే.. బోర్లలో నీళ్లూ ఇంకిపోతాయి. ఇప్పుడు హైదరాబాద్ లో అదే జరుగుతోంది. నైరుతీ సీజన్ లో భారీ వర్షాలే కురవలేదు. దీంతో భూమిలోకి నీళ్లే ఇంకలేదు. ప్రతియేటా నైరుతీ రుతుపవనాల సమయంలో వర్షం పడినప్పుడు కొంత నీరు నదులు, చెరువులు, కుంటల్లోకి చేరుతుంది. మరికొంత నేలలోకి ఇంకి భూమి అడుగున ఉన్న నీటి నిల్వలను పెంచుతుంది. కానీ వర్షాలు తక్కువగా పడితే భూమిలోకి చేరే నీరు తగ్గుతుంది. ఇప్పుడిదే సవాల్ గా మారింది.
అదే సమయంలో ఇళ్లు, అపార్ట్‌మెంట్లు, వ్యాపార సముదాయాలు, పరిశ్రమల అవసరాల కోసం బోర్ల నుంచి నీటిని తోడుతూనే ఉంటారు. దీంతో భూమి అడుగున ఉన్న నీటి నిల్వలు తగ్గిపోయే ప్రమాదం ఉంది.
ఈ సీజన్ లో హైదరాబాద్ ప్రాంతంలో వర్షపాతం కూడా సాధారణం కంటే తక్కువగా నమోదైంది. సెప్టెంబర్ 30 వరకు సాధారణంగా నమోదవ్వాల్సిన 619 మిల్లీమీటర్ల వర్షానికి బదులుగా 457 మిల్లీమీటర్ల వర్షపాతమే నమోదైంది. అంటే సాధారణం కంటే సుమారు 26 శాతం తక్కువ వర్షం కురిసింది.
అంతేకాదు, గత ఏడాది సెప్టెంబర్‌తో పోలిస్తే ఈ ఏడాది అదే నెలలో భూగర్భ జలమట్టం గణనీయంగా తగ్గినట్లు రిపోర్టులు చెబుతున్నాయి. అంటే సమస్య కేవలం వర్షం తక్కువగా పడటమే కాదు.. భూమిలో ఉన్న నీటిని ఎంత వేగంగా వాడేస్తున్నామన్నది కూడా కీలకమే.
ఎల్‌నినో ఎఫెక్ట్‌తో మరింత ముప్పు ఉందా?
ఈసారి ఎల్‌నినో ప్రభావం గురించి ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. ఎల్‌నినో పరిస్థితులు భారత రుతుపవనాలపై తీవ్ర ప్రభావమే చూపాయి. వర్షాలు తగ్గడంతో ఇప్పటికే ఒత్తిడిలో ఉన్న భూగర్భ జలాల పరిస్థితి మరింత ఇబ్బందికరంగా మారింది. అయితే వచ్చే ఏడాది జూలై వరకు భారీ వర్షాలు కురిసే అవకాశాలు పెద్దగా లేవు. ఒకవేళ వర్షాలు కురిసినా, భూగర్భ జలాలు వెంటనే రీఛార్జ్ కూడా కావు.
ఎందుకంటే వర్షపు నీరు నేలలోకి ఇంకాలి. చెరువులు, కుంటలు నీటిని నిల్వ చేసుకోవాలి. కాంక్రీట్ రోడ్లు, భవనాలు, ఆక్రమణల కారణంగా నీరు భూమిలోకి వెళ్లే మార్గాలు మూసుకుపోతే వర్షం పడినా భూగర్భ జలాలకు తగినంత ప్రయోజనం ఉండదు.
బోర్లు ఎండితే హైదరాబాద్ పరిస్థితి ఏంటి?
హైదరాబాద్‌లో చాలా ఇళ్లు, అపార్ట్‌మెంట్లు బోర్లపైనే ఆధారపడుతున్నాయి. కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రభుత్వ నీటి సరఫరాతో పాటు బోర్ల నీటిని కూడా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇలాంటి చోట్ల బోర్లలో నీరు తగ్గితే ముందుగా ఇబ్బందులు ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది.
నీటి కోసం ట్యాంకర్లపై ఆధారపడాల్సి రావచ్చు. ట్యాంకర్లకు డిమాండ్ పెరిగితే నీటి ఖర్చులు కూడా పెరిగే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా రోజువారీ అవసరాల కోసం నీటిని కొనుగోలు చేయాల్సిన కుటుంబాలపై ఆర్థిక భారం పడుతుంది.
ప్రభుత్వం ఇప్పుడేం చేయాలి?
నీటి సమస్య తీవ్రమయ్యే వరకు ఎదురుచూడటం కంటే ముందుగానే చర్యలు తీసుకోవడం అవసరం. ఏ ప్రాంతాల్లో భూగర్భ జలాలు ఎంత తగ్గుతున్నాయో అధికారులు ఎప్పటికప్పుడు పరిశీలించాలి. నీటి కొరత ఎక్కువగా ఉండే ప్రాంతాలను గుర్తించి ప్రత్యామ్నాయ సరఫరా ఏర్పాట్లు చేయాలి.
వర్షపు నీటిని భూమిలోకి పంపే ఏర్పాట్లను ప్రోత్సహించాలి. చెరువులు, కుంటలు, నాలాలను కాపాడాలి. వర్షపు నీరు వృథాగా బయటకు వెళ్లిపోకుండా చర్యలు తీసుకోవాలి. అపార్ట్‌మెంట్లు, పెద్ద భవనాల్లో నీటి వినియోగాన్ని పర్యవేక్షించాలి.
అన్నింటికంటే ముఖ్యంగా, వర్షపు నీటిని నిల్వ చేసుకునే విధానాలను కాగితాలకే పరిమితం చేయకుండా క్షేత్రస్థాయిలో అమలు చేయాలి. నీటి సమస్య వచ్చిన తర్వాత ట్యాంకర్లు పంపడం ఒక్కటే పరిష్కారం కాదు. భవిష్యత్తులో నీటి కొరత రాకుండా చూడటమే అసలైన పరిష్కారం. మరి ఈ విషయంలో ప్రభుత్వం ఎలా స్పందిస్తుందో తెలియని పరిస్థితి. ఎల్ నినో వచ్చింది.. నీళ్లు దొరకవు అని చెబితే సరిపోతుందా..? సమస్యను పరిష్కరించడమే ప్రభుత్వ బాధ్యత అని మర్చిపోతే ఎలా..?
ప్రజలు ఇప్పటి నుంచే ఏం చేయాలి?
ఈ విషయంలో ప్రజల బాధ్యత కూడా ఉంది. ఇంట్లో నీటిని అవసరమైనంత మాత్రమే వాడాలి. బోరు నీరు వృథాగా పోకుండా చూడాలి. పైకప్పుపై పడే వర్షపు నీటిని నిల్వ చేసే లేదా భూమిలోకి ఇంకించే ఏర్పాట్లు చేసుకోవాలి. అపార్ట్‌మెంట్లలో నీటి వినియోగంపై ప్రత్యేక దృష్టి పెట్టాలి.
ఇంట్లో బోరు ఉందని నీరు ఎప్పటికీ వస్తుందని అనుకోకూడదు. వర్షపు నీటిని భూమిలోకి ఇంకించే ఏర్పాట్లు చేయడం వల్ల స్థానికంగా భూగర్భ జలాల పెరుగుదలకు తోడ్పడవచ్చు. అయితే ఒక్క ఇంట్లో ఈ ఏర్పాటు చేసినంత మాత్రాన మొత్తం ప్రాంతం నీటి సమస్య పరిష్కారం కాదు. అందరూ కలిసికట్టుగా చర్యలు తీసుకోవాలి.
హైదరాబాద్‌కు హెచ్చరిక మాత్రమే కాదు.. భవిష్యత్తు పరీక్ష!
హైదరాబాద్ వేగంగా విస్తరిస్తోంది. కొత్త భవనాలు, అపార్ట్‌మెంట్లు, పరిశ్రమలు పెరుగుతున్నాయి. జనాభా పెరుగుతున్న కొద్దీ నీటి అవసరాలు కూడా పెరుగుతున్నాయి. కానీ ఆ అవసరాలకు తగ్గట్టుగా నీటి వనరులను కాపాడుకోకపోతే భవిష్యత్తులో సమస్యలు మరింత తీవ్రం కావచ్చు.
వర్షం పడుతుందా లేదా అన్నది మన చేతుల్లో లేదు. కానీ పడిన వర్షపు నీటిని ఎలా కాపాడుకోవాలి, భూమిలోకి ఎలా ఇంకించాలి, ఉన్న నీటిని ఎలా పొదుపుగా వాడుకోవాలి అన్నది మాత్రం మన చేతుల్లోనే ఉంది. ఇక హైదరాబాద్‌ను నీటి సంక్షోభం నుంచి కాపాడాలంటే ప్రభుత్వం ఇప్పుడే మేల్కొనాలి. ప్రజలు కూడా బాధ్యతగా వ్యవహరించాలి. ఎందుకంటే నీరు లేకపోతే భవిష్యత్తే లేదు. ఇది నిజం.
